Finansowanie

Jak najlepiej sfinansować inwestycję?

Finansowanie inwestycji systemu telemetrii do monitorowania sieci wodociągowej nie musi być skomplikowane. Istnieje kilka rozwiązań, które pozwalają pozyskać odpowiednie środki finansowe na wykonanie zadania polegającego na wdrożeniu systemu telemetrii sieci wodociągowej w danym przedsiębiorstwie. Poniżej przedstawiamy kilka praktycznych informacji o finansowaniu projektów monitoringu sporządzone w oparciu o posiadaną przez nas wiedzę oraz na podstawie osobistych doświadczeń przy uruchamianiu i wdrażaniu naszego wzorcowego projektu.

Pieniądze z własnej kieszeni.

Sytuacja może najmniej spotykana ale warto o niej wspomnieć w kontekście możliwości współfinansowania inwestycji przez jednostki samorządowe. Jeśli przedsiębiorstwo wodociągowe ma odpowiednie zasoby finansowe może zakupić cały system z własnego portfela. Raczej jednak wszyscy cierpimy na brak wolnych środków i szukamy innych rozwiązań finansowania wydatków. Warto w tym miejscu zainteresować swoim projektem np. gminę czyli właściwego gospodarza, który również odpowiada za dostawę wody do naszego domu. Część wydatków związanych z wdrożeniem monitoringu sieci wodociągowej może ponieść właśnie gmina przyczyniając się tym samym do poprawy bezpieczeństwa związanego ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę. System monitoringu poprawia standardy racjonalnego gospodarowania zasobami wodnymi, wpływa korzystnie na ekologię i kondycję finansową przedsiębiorstwa wodociągowego.
Dobrze, gmina dołoży do naszej inwestycji a co z resztą potrzebnych środków?

Środki Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska.

Programy WFOŚ swoim zakresem również obejmują zadania związane z gospodarką wodną w Polsce. Systemy telemetryczne poprzez redukcję strat przy produkcji w sposób naturalny się wpisują w realizację tych zadań. Obecnie (stan na 18.04.2019r.) fundusz współfinansuje następujące interesujące z naszego punktu widzenia zadania w ramach Celu strategicznego pn.: „Przywrócenie wysokiej jakości wód powierzchniowych oraz ochrona jakości wód podziemnych i racjonalizacja ich wykorzystania oraz adaptacja do zmian klimatu”:

  1. Inwestycje z zakresu gospodarki wodnej, dofinansowane ze środków zagranicznych.
  2. Wymiana odcinków sieci wodociągowych azbestowo-cementowych i ołowianych.
  3. Wymiana zdegradowanych sieci wodociągowych, w których występują znaczne straty wody.
  4. Zaopatrzenie w wodę do celów pitnych.
  5. Modernizacja stacji uzdatniania wody w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw wody pitnej.


Pełna list zadań finansowanych w obszarze gospodarki wodnej dostępna jest pod adresem:
https://www.wfosigw.katowice.pl/zadania-z-zakresu-gospodarki-wodnej.html

System gospodarczy

Nie wszystkie prace związane z wdrażaniem systemu telemetrii sieci wodociągowej muszą być wykonywane przez zewnętrznych wykonawców. Chcąc redukować koszty związane z montażem potrzebnych elementów układu telemetrycznego, bardzo dobrym rozwiązaniem jest podzielenie zakresu prac tak aby to inwestor, właściciel lub zarządza danego wodociągu, mógł we własnym zakresie wykonać część prac. Chodzi tu głównie o prace związane z wymianą wodomierzy, montażem czujników i sond czy prowadzeniem tras kablowych zasilania i obwodów sterowniczych. Wykonanie tych prac prze wykwalifikowanych pracowników przedsiębiorstwa wodociągowego przyśpiesza i obniża koszty procesu montażu wszystkich potrzebnych elementów systemu telemetrii, przyczynia się do tego wiedza tych pracowników z racji długich lat praktyki na własnym wodociągu. To właśnie pracownicy wodociągowych wiedzą najlepiej, gdzie i w jaki sposób instalować wszelkie potrzebne urządzenia sieci wodociągowej. Należy również zwrócić uwagę na możliwość swobodnego wyboru terminu realizacji tych prac przez ekipy monterskie.

Model finansowania krok po kroku
Łatwa kalkulacja kosztów
Poprzedni
Następny

Prawo po stronie inwestora

Urządzenia do monitoringu to koszt eksploatacji sieci – nie musisz być właścicielem infrastruktury wodociągowej, aby przenieść go na klienta/odbiorcę.

Doświadczenia uzyskane przy naszym wdrożeniowym projekcie potwierdzają, że nawet jeżeli zakład wodociągowy nie jest właścicielem sieci oraz infrastruktury wodociągowej, amortyzacja związana inwestycją może być wliczana w koszty przenoszone na odbiorców. Wynika to z „Rozporządzenia wykonawczego dotyczącego sporządzania wniosków taryfowych” do „Ustawy o Zbiorowym zaopatrzeniu w wodę”, które umożliwia przedsiębiorstwu wodociągowemu zawarcie porozumienia z właścicielem (gminą, miastem, itp.), na mocy którego koszty amortyzacji systemu telemetrii można traktować jako koszty eksploatacji sieci. Zgodnie z uzgodnieniami z Wodami Polskimi, które zostały przeprowadzone w trakcie naszego projektu, mamy potwierdzenie że całkowite koszty i wydatki związane z wdrożeniem systemu telemetrii mogą stanowić koszty eksploatacji sieci.

Leasing urządzeń

Koszt, który musisz ponieść, to zakup urządzeń (czujników, sond, wodomierzy, urządzeń telemetrycznych). Leasing urządzeń telemetrycznych pozwala na rozłożenie kosztów w czasie i nawet w połączeniu z abonamentową usługą telemetrii, nie musi stanowić znaczącego obciążenia finansowego dla przedsiębiorstwa wodociągowego. Poniżej prezentujemy drogę jaką przeszliśmy z naszym pierwszym partnerem, gdzie koszty wykonanego zadania zostały ujęte w taryfach dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków.

Przytoczone poniżej kolejne punkty mogą stanowić wzorcowy przykład, który w efekcie doprowadzi do wdrożenia systemu telemetrii sieci wodociągowej w Twoim przedsiębiorstwie. Zasadniczo cały proces można podzielić na dwa etapy:

Etap I. – Przygotowania wstępne prowadzące do ustalenia kosztów zadania.

1. Dobrym punktem wyjścia jest przeprowadzenie analizy w zakresie funkcjonowania gospodarki wodno-ściekowej spółki na podstawie informacji, które zawarte są wynikach kontroli NIK w zakresie prowadzenia przez gminy zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków”. O raportach NIK więcej przeczytać można w zakładce „NIK – raporty pokontrolne i co z nich wynika” na naszej stronie internetowej. Opracowania, które wykonamy w kontekście własnego przedsiębiorstwa będą w późniejszym czasie stanowiły podstawowy załącznik w kolejnych dokumentach, które będziemy musieli złożyć w odpowiednich instytucjach. Aby nasza analiza była cennym merytorycznie dokumentem musimy poczynić następujące kroki:

  • powołać skład zespołu roboczego, który zajmie się analizą i opracuje odpowiednie dokumenty,
  • opracowane dokumenty powinny zawierać wnioski płynące z analiz zaleceń NIK odnośnie:
    • Realizacji przedsięwzięć zmierzających do oszczędnego gospodarowania wodą,
    • Posiadania programu oszczędności wody – straty powyżej 34% określone są jako marnotrawstwo wody. Wysokie straty wody oraz jej zużycie na cele technologiczne określone jest jako działanie negatywne,
  • należy wskazać potrzebę wprowadzenia systemu monitoringu sieci wodociągowej jako cel realizacji zaleceń przytoczonych w raportach z kontroli NIK. Nie zapominajmy, że monitoring sieci wodociągowej przyczynia się do racjonalnego gospodarowani zasobami wody, a co za tym idzie do poprawy finansowej przedsiębiorstwa oraz poprawy dbałości o ekologię.


2. Przystępujemy do obliczenia faktycznych kosztów naszej inwestycji poprzez zebranie ofert dotyczących wykonania i uruchomienia systemu monitoringu sieci wodociągowej:

  • oferta zostaje sporządzona na podstawie dokładnego kosztorysu dla wszystkich obiektów technicznych sieci wodociągowej objętych systemem monitoringu.

W tym miejscu musimy rozważyć, czy wykonawcę chcemy wybrać w drodze przetargu czy nie. Zachowując odpowiednie limity wynikające z Ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych art. 4 ust. 8 możemy wybrać drogę bezprzetargową.

3. Znając już koszty naszej inwestycji musimy teraz sporządzić plan wydatków nieinwestycyjnych przedsiębiorstwa wodociągowego zawierający:

  • założenia planu,
  • zakładane cele,
  • podstawę prawną i merytoryczną oraz przebieg prac zmierzających do opracowania planu,
  • wnioski,
  • plan rzeczowo-finansowy,
  • załączniki do planu finansowego, załącznikami powinny być między innymi:
  • specyfikacja techniczna zestawów telemetrycznych uzyskana od wykonawcy,
  • analiza w zakresie prawidłowości funkcjonowania gospodarki wodno-ściekowej w spółce na podstawie informacji o wynikach kontroli NIK w zakresie prowadzenia przez gminy zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków (ten dokument opracowaliśmy w pierwszym punkcie),

w naszym przypadku dalej były to:

  • Informacja o wynikach kontroli NIK w zakresie prowadzenia przez gminy zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków – nr ewid. 128/2011/P/10/140/LKI,
  • Informacja o wynikach kontroli NIK w zakresie realizacji zbiorowego zaopatrzenia w wodę mieszkańców gmin województwa lubuskiego – nr ewid. P/15/110/LZG.


4. Teraz jeden z najistotniejszych punktów – sporządzenie i złożenie wniosku o zatwierdzenie taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków do dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej państwowego gospodarstwa wodnego wody polskie. Wniosek sporządzony zostaje na podstawie ROZPORZĄDZENIA MINISTRA GOSPODARKI MORSKIEJ I ŻEGLUGI ŚRÓDLĄDOWEJ z dnia 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków.

Do wniosku należy sporządzić – UZASADNIENIE WNIOSKU TARYFOWEGO DLA ZBIOROWEGO ZAOPATRZENIA W WODĘ I ZBIOROWEGO ODPROWADZANIA ŚCIEKÓW NA TERENIE GMINY.

Od pozytywnego zatwierdzenia tych dokumentów będzie zależało, czy wykonamy nasze zadanie, dlatego w tym miejscu powinniśmy dokonać wszelkich starań, aby zrobić to zgodnie z literą prawa i rzetelnie umotywować nasze cele.

Etap II. – Wybór modelu finansowania

(w tym opisie będzie to leasing jednak możemy wybrać inną dowolną drogę pozyskania środków finansowych np. jak Środki Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska lub kredyt bankowy).

5. Jeśli etap pierwszy został zakończony pozytywnie możemy działać dalej przez złożenie wniosku o przedłożenie ofert leasingu na finansowanie zadania związanego z monitoringiem dystrybucji wody w firmie brokerskiej lub bezpośrednio w firmie leasingowej. Wniosek ten powinien zawierać:

  • dokładną nazwę zadania,
  • całkowitą wartość zadania (elementy systemu, prace montażowe),
  • model finansowania i okres spłaty,
  • załączniki w postaci dokumentacji technicznej systemu telemetrii sieci wodociągowej,
  • ofertę wykonawcy systemu telemetrii sieci wodociągowej,
  • zapewnienie o spełnieniu wymagań jakościowych wykonawcy,
  • certyfikaty i atesty leasingowanych urządzeń ujętych w specyfikacji technicznej zadania,
  • zakres leasingu opisany jako dostawa zestawów telemetrycznych,
  • wskazanie wykonania prac montażowych we własnym zakresie (jeśli spółka preferuje system gospodarczy podczas wdrażania zadania),

6. Złożenie wniosku do rady nadzorczej spółki z prośbą o udzielenie zgody na leasing urządzeń telemetrycznych wraz z osprzętem w oparciu o plan wydatków nie inwestycyjnych przedsiębiorstwa oraz złożone oferty firm leasingowych. Konieczność złożenia wniosku do rady nadzorczej wynika z indywidualnych zapisów umów spółek wodno-kanalizacyjnych.

7. Mając zatwierdzone wszystkie wnioski oraz wybrany bank, który udzieli nam leasingu przystępujemy do Podpisania umowy trójstronnej pomiędzy bankiem, spółką wodociągową a dostawcą elementów systemu telemetrycznego. Jako załącznik umowa powinna zawierać protokół przekazania użytkownikowi elementów systemu telemetrycznego przez dostawcę. Umowa również określa termin dostawy wszystkich elementów systemu monitoringu. W tym miejscu warto rozważyć indywidualne ubezpieczenie kwoty kredytu, może ono być bardziej korzystne niż oferowane w pakiecie przez bank udzielający nam leasing.

8. Zachowując określone w umowie z punktu 7-go terminy następuje protokolarne przekazanie zakupionych elementów systemu telemetrycznego przez dostawcę spółce przy udziale pracownika banku udzielającego leasing. Od tej pory przedsiębiorstwo wodociągowe dostaje w użyczeniu zakupiony sprzęt, a po spłacie kredytu leasingowego stanie się jego właścicielem.

9. Mając już odpowiedni sprzęt w posiadaniu możemy przystąpić do podpisania umów na montaż urządzeń telemetrycznych oraz obsługę systemu monitoringu sieci wodociągowej z wykonawcą usługi.

10. Tworzymy harmonogram prac i określamy termin ich realizacji. Teraz musimy przystąpić do pracy i wykonać nasz plan.